Titus Brandsma
kunstenaar: Gerard Mathot
[x]
Gerard Mathot werd geboren in 1911 te Boskoop als zoon van een graficus. Hij trad in 1931 toe tot de congregatie van de Redemptoristen. Enkele jaren na zijn priesterwijding (1936) volgde hij een opleiding aan de kunstacademie en studeerde kunstgeschiedenis. Na een theologiestudie werkte hij als ziekenhuis-pastor in de St. Maartenskliniek te Nijmegen. Gedurende bijna 75 jaar heeft Gerard Mathot kunst gemaakt. Enkele van zijn meest bekende werken zijn de bronzen Titus Brandsma midden op de Nijmeegse Universitaire Campus, het beeld van Peerke Donders in de kathedraal van 's-Hertogenbosch en de Barmhartige Samaritaan dat de ontvangsthal siert van het VGZ-gebouw aan de Brabantse poort.

kunstwerken van Gerard Mathot
(1911)
titel: Titus Brandsma
jaartal: 1985
locatie: Thomas van Aquinostraat
eigendom van: particulier

Het bronzen beeld van Gerard Mathot op de universiteitscampus is een herinnering aan Titus Brandsma (Ugoklooster bij Bolsward, 23 februari 1881, Dachau, 26 juli 1942) . Hij was een Friese karmelietenpater, geleerde, publicist en Nederlandse verzetsstrijder tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij werd in 1985 zaligverklaard door paus Johannes Paulus II.

Titus Brandsma was medio 1936 enige tijd lid van het door Nederlandse geleerden en kunstenaars opgericht Comité van Waakzaamheid tegen het nationaalsocialisme. Tijdens de oorlog verzette hij zich tegen het verwijderen van Joodse leerlingen van katholieke middelbare scholen en was hij de architect van het verbod dat de Utrechtse aartsbisschop Jan de Jong uitvaardigde tegen het opnemen van NSB-advertenties in de r.k. dagbladen.
Als gevolg daarvan arresteerde de Gestapo Brandsma op 19 januari 1942. Via een tocht langs de 'Oranje'-gevangenis in Scheveningen, kamp Amersfoort en de strafgevangenis van Kleef kwam hij tenslotte in het beruchte concentratiekamp Dachau terecht. Hier was hij een grote morele en daadwerkelijke steun voor zijn medegevangenen. Hij overleed na enkele weken vol ontberingen en mishandelingen. Na het bekend worden van Titus' dood ontstond er al gauw een devotie rond zijn nagedachtenis die uiteindelijk uitmondde in zijn zaligverklaring.
In de loop van de jaren zijn er in Nederland vele schoolgebouwen, verenigingen, kerken en een parochie naar hem vernoemd. De Radboud-universiteit Nijmegen kent het Titus Brandsma Instituut en in 2005 werd hij door de bevolking uitgeroepen tot de Grootste Nijmegenaar aller tijden.
Vanuit het Titus Brandsma Memorial aan het Keizer Karelplein, kan een wandelroute gelopen worden langs de plekken waar Titus gewoond en gewerkt heeft.

Het 132 cm. hoge beeld van Titus staat tegen een muur alsof hij in karmelieten pij op weg is naar een academische plechtigheid, een boek en een paar brieven in zijn hand en zijn toga en baret over de arm gedrapeerd. In zijn maatvoering is het beeld een verwijzing en herinnering aan een bescheiden man. De plaquette in brons ernaast, vermeldt:
'TITUS BRANDSMA O.CARM. HOOGLERAAR TE NIJMEGEN VAN 1923 TOT ZIJN DOOD IN DACHAU 1942.'
omhoogscrollbalk omlaag