Adviescommissie JMG
WCAG 2.1 AA onderzoek -versie 1.0
Algemene gegevens
| Onderzoeker | Opdrachtgever | Datum | Versie |
|---|---|---|---|
| Interne auditor | Gemeente Nijmegen | 30 juli 2026 | 1.0 |
Inleiding
Gemeente Nijmegen vindt dat digitale informatie voor iedereen bereikbaar moet zijn. Altijd en overal. Onze website werkt daarom voor iedereen:
- op elk apparaat; mobiel, tablet en computer
- op elk moment: altijd en overal beschikbaar
- voor iedereen: ook voor de 4 miljoen Nederlanders met een beperking, zoals mensen die slecht zien of zonder computermuis surfen
Volgens de Wet digitale overheid (Wdo) met daarin het Tijdelijk Besluit digitale toegankelijkheid overheid van juli 2018, moeten alle websites en apps van Nederlandse overheden digitaal toegankelijk zijn. Overheidsorganisaties leggen hierover verantwoording af via een officiële toegankelijkheidsverklaring op hun website.
De regels voor digitale toegankelijkheid staan in de Web Content Accessibility Guidelines 2.1 (WCAG 2.1). Gemeenten moeten voldoen aan niveau A en AA van deze richtlijnen. De regels zijn verdeeld over 4 principes:
- Waarneembaar: iedereen moet de informatie kunnen zien of horen. Zorg bijvoorbeeld voor goede kleurcontrasten, tekstgrootte die kan meegroeien en tekstalternatieven voor video’s of afbeeldingen.
- Bedienbaar: iedereen moet de website kunnen gebruiken. De site moet bijvoorbeeld niet alleen met een muis werken, maar ook volledig met een toetsenbord of spraakbediening.
- Begrijpelijk: de teksten en de opbouw moeten voor iedereen logisch zijn. Geef de taal van de pagina aan en zorg dat formulieren duidelijke foutmeldingen geven als er iets misgaat.
- Robuust: de technische code van de website moet correct zijn. Hierdoor werkt de website nu én in de toekomst goed op alle apparaten, browsers en met hulpsoftware (zoals voorleessoftware).
Dit rapport laat per succescriterium zien of de content van jmgnijmegen.nl digitaal toegankelijk is. Omdat alleen de content (tekst en beeld) is onderzocht, zijn niet alle WCAG 2.1 eisen (niveau A en AA) onderzocht.
Samenvatting
Op 30 juli 2026 was het handmatig deelonderzoek naar de toegankelijkheid van de content op jmgnijmegen.nl klaar. De techniek van de website is eerder onderzocht. Beide onderzoeken zijn uitgevoerd volgens de richtlijnen van de WCAG-EM (Web Content Accessibility Guidelines - Evaluation Method). Dit is de manier waarop audits digitale toegankelijkheid uitgevoerd worden.
De website werkt voor iedereen goed. Er zijn geen toegankelijkheidsproblemen gevonden.
We onderzoeken een deel van de website (steekproef). Daardoor kunnen we fouten missen, ook al testen we heel nauwkeurig. Past u de website aan? Dan kunnen er nieuwe fouten ontstaan. Blijf de website daarom regelmatig controleren.
Vragen over dit onderzoek? Mail naar teamonline@nijmegen.nl.
Informatie over het onderzoek
Website naam
Adviescommissie JMG Nijmegen
Soort onderzoek
Content
WCAG-versie
2.1
Niveau
AA
Evaluatiemethode
WCAG-EM
Wat is onderzocht (scope)
Alle pagina's op https://www.jmgnijmegen.nl/ (URI-basis)
Basisniveau van toegankelijkheidsondersteuning
Standaard webbrowsers en hulpapparatuur
Resultaat
Onderstaande tabel laat zien aan hoeveel voorwaarden (succescriteria) de website op dit moment voldoet.
| Voldoende | Onvoldoende | Niet aanwezig / Niet van toepassing |
|---|---|---|
| 17 | 13 |
Waarneembaar
Alle informatie en knoppen op de website zijn voor iedereen goed te zien, te horen of te voelen.
Niet-tekstuele content
Alle niet-tekstuele content die aan de gebruiker wordt gepresenteerd, heeft een tekstalternatief dat een gelijkwaardig doel dient, behalve voor de hierna vermelde situaties.
Uitleg:
Tekstalternatieven zijn een belangrijke manier om informatie toegankelijk te maken. Hulpsoftware maakt informatie via tekstalternatieven voor verschillende zintuigen waarneembaar. Bijvoorbeeld door tekst te kunnen zien, voorgelezen te krijgen of via braille te kunnen lezen.
Louter-geluid en louter-videobeeld (vooraf opgenomen)
Voor media met vooraf opgenomen louter-geluid en vooraf opgenomen louter-videobeeld is het volgende waar, behalve als de audio of video een media-alternatief voor tekst is en duidelijk als zodanig is gelabeld:
- Vooraf opgenomen louter-geluid: Er wordt een alternatief geleverd voor op tijd gebaseerde media dat equivalente informatie geeft voor vooraf opgenomen louter-geluid content
- Vooraf opgenomen louter-videobeeld: Er wordt een alternatief geleverd voor op tijd gebaseerde media of een geluidsspoor dat equivalente informatie geeft voor vooraf opgenomen louter-videobeeld content.
Uitleg
Deze voorwaarde gaat over alles wat alléén geluid is (bijvoorbeeld een podcast) of alléén videobeeld (bijvoorbeeld een animatie zonder geluid). Het gaat niet om live geluid of live video. Er moet een andere mogelijkheid zijn die dezelfde informatie geeft.
Ondertitels voor doven en slechthorenden (vooraf opgenomen)
Er worden ondertitels voor doven en slechthorenden geleverd voor alle vooraf opgenomen audiocontent in gesynchroniseerde media, behalve als het mediabestand een media-alternatief voor tekst is en duidelijk als zodanig is gelabeld.
Uitleg
Deze voorwaarde zorgt dat mensen die doof of slechthorend zijn, video’s kunnen bekijken en volgen. Door ondertitels aan te bieden, is alle belangrijke informatie ook te lezen.
Audiodescriptie of media-alternatief (vooraf opgenomen)
Er wordt een alternatief geleverd voor op tijd gebaseerde media of audiodescriptie van de vooraf opgenomen video-content voor gesynchroniseerde media, behalve als het media bestand een media-alternatief voor tekst is en duidelijk als zodanig is gelabeld.
Uitleg
Met deze voorwaarde geef je mensen die blind of slechtziend zijn toegang tot informatie die te zien is, bijvoorbeeld in video. Hiervoor moet een uitgeschreven tekst beschikbaar zijn met alle informatie die te zien en te horen is.
Ondertitels voor doven en slechthorenden (live)
Er worden ondertitels voor doven en slechthorenden geleverd voor alle live audiocontent in gesynchroniseerde media
Uitleg
Voor alle gesproken tekst en andere belangrijke geluiden in een live video moet je ondertiteling aanbieden.
Dit succescriterium maakt het mogelijk voor mensen die doof of slechthorend zijn, om live (realtime) media of presentaties te bekijken en volgen. Met het aanbieden van ondertiteling is alle hoorbare informatie in de livestream als leesbare tekst beschikbaar.
Audiodescriptie (vooraf opgenomen)
Er wordt audiodescriptie geleverd voor alle vooraf opgenomen videocontent in gesynchroniseerde media.
Uitleg
Voldoen aan deze voorwaarde zorgt dat mensen die blind of slechtziend zijn toegang krijgen tot informatie die te zien is in video’s. Deze voorwaarde is hetzelfde als voorwaarde 1.2.3. Maar omdat deze van niveau AA is, gaan de eisen nog wat verder. Een extra eis is het aanbieden van audiodescriptie met alle belangrijke informatie die te zien is.
Bij audiodescriptie beschrijft een stem tussen de dialogen door wat er in beeld te zien is. Denk aan gezichtsuitdrukkingen, omschrijving van de plaats en ontwikkelingen in de verhaallijn of wedstrijd.
Info en relaties
Informatie, structuur en relaties overgebracht door presentatie kunnen door software bepaald worden of zijn beschikbaar in tekst.
Uitleg
Voor deze voorwaarde moeten informatie en opbouw van pagina-onderdelen in de code van de webpagina staan. Ook moet in de code staan hoe de onderdelen met elkaar te maken hebben (relatie). De informatie, opbouw en relatie van de onderdelen mag niet alleen duidelijk zijn via de vormgeving.
Voorbeeld: als een kop boven een alinea dik gedrukt is, is het voor iemand die goed kan zien duidelijk dat het een kop is. Iemand die hulpsoftware gebruikt, moet die tekst ook als kop kunnen herkennen in de code (H1, H2 etc).
Betekenisvolle volgorde
Als de volgorde waarin content wordt gepresenteerd van invloed is op zijn betekenis, kan een correcte leesvolgorde door software bepaald worden.
Uitleg
Doel van deze voorwaarde is dat een logische volgorde die te zien is op een webpagina, ook in de code van de pagina staat. Dit gaat over situaties waarin de volgorde van de inhoud op een pagina invloed heeft op de betekenis. Bijvoorbeeld bij het beschrijven van recepten.
Zintuiglijke eigenschappen
Instructies die geleverd worden om content te begrijpen en te bedienen, zijn niet alleen afhankelijk van zintuiglijke eigenschappen van componenten als vorm, kleur, omvang, visuele locatie, oriëntatie of geluid.
Uitleg
Deze voorwaarde zorgt ervoor dat iedereen instructies heeft om de inhoud van de pagina te gebruiken. Ook als de websitebezoeker geen vorm, grootte en plaats op het scherm kan zien of geluid kan horen. Voorbeeld waarbij het fout gaat: "Klik op de rode knop links op het scherm".
Identificeer het doel van de input
Het doel van elk invoerveld waarmee informatie van de gebruiker wordt verzameld, kan door software bepaald worden wanneer:
- het invoerveld een doel dient dat is geïdentificeerd in de paragraaf Inputdoelen voor Componenten van de Gebruikersinterface én
- de content wordt geimplementeerd met behulp van technologieën die ondersteuning bieden bij het identificeren van de verwachte betekenis van formulier-invoergegevens.
Uitleg
Deze voorwaarde richt zich op het makkelijker invullen van online formulieren. Voldoen aan deze voorwaarde zorgt dat software invoervelden automatisch kan invullen. Dit helpt vooral gebruikers met een motorische of cognitieve beperking. Bijvoorbeeld mensen die hun armen niet (goed) kunnen gebruiken of moeite hebben met concentratie of het geheugen. Deze voorwaarde helpt ook mensen met een taalachterstand.
Gebruik van kleur
Kleur wordt niet als het enige visuele middel gebruikt om informatie over te brengen, een actie aan te geven, tot een reactie op te roepen of een visueel element te onderscheiden.
Uitleg
Bij het geven van informatie mag niet alleen kleur gebruikt worden. Mensen met een visuele beperking zoals kleurenblindheid, missen dan informatie. Maak bijvoorbeeld gebruik van een andere vorm of tekst.
Geluidsbediening
Als een geluidsweergave op een webpagina automatisch meer dan 3 seconden speelt, is er of een mechanisme beschikbaar om de geluidsweergave te pauzeren of te stoppen, of er is een mechanisme beschikbaar om het geluidsvolume onafhankelijk van het overall systeemvolume te regelen.
Uitleg
Deze voorwaarde zorgt ervoor dat gebruikers van voorleessoftware geen last hebben van geluid op een webpagina.
Contrast (minimum)
De visuele weergave van tekst en afbeeldingen van tekst heeft een contrastverhouding van tenminste 4,5:1, behalve in de volgende gevallen:
- Grote tekst en afbeeldingen van grote tekst hebben een contrastverhouding van ten minste 3:1
- Tekst of afbeeldingen van tekst die deel zijn van een inactieve component van de gebruikersinterface, die puur decoratief zijn, die voor niemand zichtbaar zijn, of onderdeel zijn van de afbeelding die significant andere visuele content bevat hebben geen contrasteis
- Tekst die onderdeel is van een logo of merknaam heeft geen contrasteis.
Uitleg
Door deze voorwaarde kunnen mensen die minder goed kunnen zien makkelijker teksten lezen.
Afbeeldingen van tekst
Als de gebruikte technologieën de visuele weergave tot stand kunnen brengen, wordt tekst gebruikt in plaats van afbeeldingen van tekst om informatie over te brengen behalve in de volgende gevallen:
- de afbeelding van de tekst kan visueel aangepast worden aan de eisen van de gebruiker
- een specifieke weergave van tekst is essentieel voor de informatie die wordt overgebracht.
Uitleg
Mensen met dyslexie of mensen die minder goed kunnen zien, moeten tekst kunnen aanpassen zoals zij het het liefst willen zien.
Reflow
Content kan zonder verlies van informatie of functionaliteit en zonder te moeten scrollen in twee dimensies, worden weergegeven voor:
- verticaal scrollbare content met een breedte gelijkwaardig aan 320 CSS pixels
- horizontaal scrollbare content met een hoogte gelijkwaardig aan 256 CSS pixels
Met uitzondering van delen van de content die voor het gebruik of de betekenis een tweedimensionale lay-out vereisen.
Uitleg
De bedoeling van deze voorwaarde is om mensen te helpen die slecht kunnen zien. Wanneer zij tekst vergroten, is het handig als ze het kunnen lezen in 1 kolom en ze niet horizontaal moeten scrollen.
Contrast van niet-tekstuele content
De visuele weergave van het volgende heeft een contrastverhouding van tenminste 3:1 ten opzichte van aangrenzende kleuren:
- visuele informatie die vereist is om componenten van de gebruikersinterface en statussen te identificeren, met uitzondering van inactieve componenten of componenten waarvan de weergave van de component wordt bepaald door de user agent en niet wordt aangepast door de auteur;
- delen van afbeeldingen die vereist zijn om de content te begrijpen, behalve wanneer een specifieke weergave van afbeeldingen essentieel is voor de informatie die wordt overgebracht.
Uitleg
Dit succescriterium gaat ook over het contrast van de toetsenbordfocus als deze is aangepast met CSS. Als dit succescriterium niet goed wordt toegepast hebben mensen met een visuele beperking problemen met het doorlopen van de website omdat zij niet kunnen zien waar de ze zich bevinden op de website. In mindere mate zullen ook mensen met een cognitieve beperking en mensen die gebruik maken van alleen het toetsenbord om te navigeren, informatie kunnen missen.
Bedienbaar
Knoppen, menu's en links op de website moeten makkelijk bruikbaar zijn.
Geen toetsenbordval
Als de toetsenbordfocus met de toetsenbordinterface verplaatst kan worden naar een component van de pagina, dan kan de focus ook met alleen de toetsenbordinterface weer van dat component weg worden bewogen. En, als er meer nodig is dan de standaard pijl- of tabtoetsen of andere standaard methoden om de focus te verplaatsen, dan wordt de gebruiker geïnformeerd over de manier waarop de focus kan worden verplaatst.
Uitleg
Het doel van dit succescriterium is voorkomen dat mensen die alleen het toetsenbord gebruiken, vastlopen op een webpagina.
Enkel teken sneltoetsen
Wanneer een sneltoets in content wordt geïmplementeerd door alleen letters (inclusief hoofdletters en kleine letters), leestekens, cijfers of symbolen te gebruiken, geldt ten minste één van de volgende zaken:
- uitzetten - er is een mechanisme beschikbaar waarmee de sneltoets kan worden uitgezet;
- opnieuw toewijzen - er is een mechanisme beschikbaar om de sneltoets opnieuw toe te wijzen aan één of meerdere niet-afdrukbare tekens (bijv. Ctrl, Alt, enz.);
- alleen actief bij focus - de sneltoets voor een component van de gebruikersinterface is alleen actief wanneer de betreffende component de focus heeft.
Uitleg
Dit succescriterium wordt steeds belangrijker voor mobiele telefoons, omdat een groeiend aantal apps toetsenbordbediening vollediger mogelijk maakt. Foutief gebruik van dit succescriterium kan er voor zorgen dat mensen die spraaksoftware gebruiken per ongeluk iets kunnen activeren. Ook mensen die alleen het toetsenbord gebruiken bij een gewone desktop kunnen per ongeluk iets activeren.
Pauzeren, stoppen, verbergen
Voor alle bewegende, knipperende, scrollende of automatisch actualiserende informatie gelden alle volgende zaken:
- voor bewegende, knipperende of scrollende informatie die (1) automatisch start, (2) langer dan vijf seconden duurt, en (3) parallel met andere content wordt getoond, is er een mechanisme voor de gebruiker om dit te pauzeren, te stoppen of te verbergen, tenzij de beweging, knippering of scrolling, onderdeel is van een activiteit waar ze essentieel is en
- voor elke soort automatisch actualiserende informatie die (1) automatisch start en (2) parallel met andere content wordt gepresenteerd, is er een mechanisme voor de gebruiker om dit te pauzeren, te stoppen of te verbergen of de frequentie van de actualisering in te stellen, tenzij de automatische actualisering onderdeel is van een activiteit waar ze essentieel is.
Uitleg
Het toepassen van dit succescriterium voorkomt dat bezoekers worden afgeleid tijdens het lezen of gebruiken van de webpagina. Alles wat automatisch beweegt op een website moet je op pauze kunnen zetten, stoppen of verbergen.
Drie flitsen of beneden drempelwaarde
Webpagina's bevatten niets wat meer dan drie keer flitst in enige periode van één seconde of de flits is beneden de algemene flits- en rodeflitsdrempelwaarden.
Uitleg
Dit succescriterium is belangrijk voor de groep van mensen met epilepsie die ook gevoelig is voor lichtflitsen. Zij kunnen een epileptische aanval krijgen als iets meer dan drie keer flitst binnen een seconde.
Paginatitel
Webpagina's hebben titels die het onderwerp of doel beschrijven.
Uitleg
Met dit succescriterium help je gebruikers om (de juiste) content te vinden. Door te zorgen dat elke webpagina een duidelijke en beschrijvende titel heeft, kunnen mensen zich beter oriënteren op de website. PDF bestanden die in de browser worden geopend moeten ook een beschrijvende titel hebben.
Linkdoel
Het linkdoel kan bepaald worden uit enkel de linktekst of uit de linktekst samen met zijn door software bepaalde linkcontext, behalve daar waar het doel van de link een dubbelzinnige betekenis kan hebben voor gebruikers in het algemeen.
Uitleg
Met het toepassen van dit succescriterium zorg je ervoor dat het doel van elke link duidelijk is.
Koppen en labels
Koppen en labels beschrijven het onderwerp of doel.
Uitleg
De bedoeling van dit succescriterium is om gebruikers te helpen begrijpen welke informatie webpagina’s bevatten en hoe die informatie wordt gepresenteerd. Als koppen duidelijk en beschrijvend zijn, kunnen gebruikers makkelijker de gezochte informatie vinden. De relaties tussen verschillende onderdelen van de content wordt daarmee ook makkelijker te begrijpen.
Label in naam
Bij componenten van de gebruikersinterface met labels die tekst of afbeeldingen van tekst bevatten, bevat de naam de tekst die visueel wordt weergegeven.
Uitleg
De bedoeling van dit succescriterium is ervoor te zorgen dat mensen met een handicap die op visuele teksten vertrouwen, deze teksten ook met hulpsoftware kunnen gebruiken. Elementen op de website worden vaak voorzien van zichtbare tekst zoals de naam van een formulierveld. In de code hebben deze elementen ook een programmatisch label; de ‘Accessible Name’. Dit label wordt gebruikt om voor te lezen bij gebruikers met hulpsoftware. Het is van belang dat de zichtbare tekstlabels van besturingselementen, overeenkomen met hun toegankelijke namen.
Begrijpelijk
Bezoekers moeten de tekst op het scherm snappen en meteen begrijpen hoe de website werkt.
Taal van de pagina
De standaard menselijke taal van diverse webpagina's kan door software bepaald worden.
Uitleg
Als je dit succescriterium toepast krijgen mensen die gebruik maken van spraaksoftware de tekst in de juiste taal voorgelezen. Dit succescriterium geldt ook voor PDF bestanden.
Taal van onderdelen
De menselijke taal van elke passage of zin in de content kan door software bepaald worden, behalve waar het gaat om eigennamen, technische termen, woorden uit een onbepaalde taal en woorden of zinsdelen die deel zijn gaan uitmaken van het jargon van de onmiddellijk omringende tekst.
Uitleg
Als de taal van de pagina is ingesteld op Nederlands en een deel van de tekst is in een andere taal, dan moet een zogenaamde taalswitch in de code worden aangebracht. Mensen die gebruik maken van voorleessoftware krijgen dan het stuk tekst ook in de juiste taal voorgelezen. Dit moet ook worden toegepast in PDF bestanden.
Consistente identificatie
Componenten die dezelfde functionaliteit hebben binnen een verzameling webpagina's worden consistent geïdentificeerd.
Uitleg
De bedoeling van dit succescriterium is dat componenten die steeds terugkeren op verschillende pagina's binnen een website ook dezelfde functionaliteit hebben. Denk aan tekstuele links, grafische links, JavaScript objecten, formulierknoppen, enz. Mensen die een screenreader gebruiken of een cognitieve beperking hebben hier baat bij omdat het met name voor deze groep fijn is dat terugkerende functies zoals bijvoorbeeld een zoekfunctie op iedere webpagina op dezelfde plaats staat.
Foutidentificatie
Als een invoerfout automatisch ontdekt wordt, dan wordt het onderdeel waar de fout zit geïdentificeerd en wordt de fout tekstueel aan de gebruiker meegedeeld.
Uitleg
Dit succescriterium zorgt ervoor dat het invoeren van gegevens of het selecteren van een bedieningselement voorspelbare gevolgen heeft.
Labels of instructies
Als de content gebruikersinvoer vereist, dan worden labels of instructies geleverd.
Uitleg
De bedoeling van dit succescriterium is dat, als er een handeling van de gebruiker nodig is, er een label of instructie staat. Dit gaat om de tekst op knoppen en om de tekst bij formulier-invoervelden. Goed toegepast is het duidelijk voor de gebruiker wat een knop doet, of wat hij in moet vullen in een formulier.
Foutsuggestie
Als een invoerfout automatisch ontdekt wordt en suggesties voor verbetering bekend zijn, dan worden de suggesties aan de gebruiker geleverd, tenzij dit de beveiliging of het doel van de content in gevaar zou brengen.
Uitleg
Met dit succescriterium maak je gebruikers duidelijk hoe ze een gemaakte fout in een formulier op kunnen lossen. Dit kan door een voorstel te doen hoe het formulierveld ingevuld moet worden. Mensen met een cognitieve beperking of mensen die blind zijn vinden het soms lastig om te begrijpen hoe ze een fout kunnen corrigeren. Een duidelijk voorstel kan daarbij helpen.
Robuust
De inhoud moet zo worden gebouwd dat gewone browsers én hulpprogramma's voor mensen met een beperking de informatie altijd goed kunnen lezen.
Naam, rol waarde
Voor alle componenten van de gebruikersinterface (inclusief, maar niet uitsluitend voor formulierelementen, links en door scripts gegenereerde componenten), kunnen de naam (name) en rol (role) door software bepaald worden; toestanden (states), eigenschappen (properties) en waarden (values) die door de gebruiker ingesteld kunnen worden, kunnen door software ingesteld worden; en kennisgeving van veranderingen in deze items is beschikbaar voor user agents, met inbegrip van hulptechnologieën.
Uitleg
Het doel van dit succescriterium is dat voor alle interactieve elementen, de naam en de rol (en eventueel andere eigenschappen), bepaald kunnen worden door hulpsoftware. Het gaat om elementen zoals links, knoppen, formuliervelden, enz. Als er geen goede informatie is over de naam, rol en waarde van een component kan dit gevolgen hebben voor de werking van hulpsoftware.
- https://www.jmgnijmegen.nl/
- https://www.jmgnijmegen.nl/adviezen/
- https://www.jmgnijmegen.nl/adviezen/advies-handboek-toegankelijkheid/
- https://www.jmgnijmegen.nl/over-ons/
- https://www.jmgnijmegen.nl/over-ons/onze-leden/
- https://www.jmgnijmegen.nl/over-ons/onze-leden/lood-arons/
- https://www.jmgnijmegen.nl/contact/
- www.jmgnijmegen.nl/proclaimer/
- HTML
- CSS
- WAI-ARIA
- Javascript
- Mozilla Firefox, versie 152 (primair)
- Google Chrome, versie 150
- Microsoft Edge, versie 150
- IOS 26.5 op iPhone 12
- Colour Contrast Analyzer
- NVDA in combinatie met Mozilla Firefox